Jonathan Franzen,The Corrections (Korekty)

Jonathan Franzen, "The Corrections" ("Korekty")

   Czytając The Corrections myślałam, że to debiut Jonathana Franzena. Zastanawiałam się, czy nie będzie to książka w stylu debiutu Dave’a Eggersa Wstrząsające dzieło kulejącego geniusza – może dlatego, że o obydwóch tych książkach dowiedziałam się równocześnie, a przeczytałam najpierw dzieło Eggersa, co było błędem, bo nastawiło mnie źle do książki Franzena.
   Cechą wspólną obu powieści jest ogólna tematyka współczesnego życia rodzinnego oraz młody autor. Poza tym wszystko je różni: Frazen opisuje rodzinę średnią, wręcz przeciętną, z której problemami łatwo się identyfikować. Eggers pisze o sytuacji wyjątkowej, jego książka to właściwie bardzo ekshibicjonistyczny pamiętnik, w zamierzeniu prześmiewczy.

   Jak się okazało, The Corrections to trzecia powieść Franzena. Poprzednio napisał on The Twenty-Seventh City (1988) i Strong Motion (1992) – nie podaję tłumaczeń tytułów, ponieważ żadna z jego książek nie została przetłumaczona na język polski*. Wielka szkoda, nawiasem mówiąc.

   Bohaterami Korekt są: trójka dorosłych dzieci – Gary, Denise i Chip, oraz ich rodzice – Enid i Alfred. Powieść właściwie nie ma akcji, a przynajmniej jej akcja nie jest zwarta ani dynamiczna. Bardzo mało dzieje się w czasie rzeczywistym, jest wiele retrospekcji, bo w zasadzie życie wszystkich członków rodziny jest opowiedziane wstecz.

   Cała akcja sprowadza sie do uwieńczonych (częściowym, jak się przekonujemy na końcu) sukcesem (a może jest to porażka?) wysiłków Enid, żeby zebrać po raz ostatni całą rodzinę w domu na Boże Narodzenie. Mają to być ostatnie rodzinne Święta, bo Alfreda niszczy choroba Parkinsona. Wszystkie dzieci, zastanawiając się nad propozycją, rozmyślają o wartości swojego dotychczasowego życia. Rodzice także, choć autor koncentruje się raczej na pokazaniu przeżyć dzieci. I tutaj właśnie tkwi wartość powieści. Każdy z członków rodziny odniósł pewien sukces w życiu, ale nikt nie jest zadowolony do końca – i nie może być. Każdy czytelnik może zadać sobie pytania, jakie zadają sobie bohaterowie: czy ma satysfakcję z życia, nawet, jeśli robił to, co zawsze chciał robić, i wszystkie jego dotychczasowe plany się powiodły? Czy może coś zmienić? Czy chce coś zmienić? I wreszcie – co oznacza dla niego rodzina?

   Temat wydaje się oklepany, ale Franzen pisze ze swadą, jego proza jest lekka i pomimo względnej złożoności formy, łatwo przyswajalna. Książka jest w zasadzie bezustannie zabawna, a jednocześnie nie traci powagi w sprawach kluczowych. Jedynym słabszym punktem jest wplątanie Chipa w litewskie afery polityczne... Jest to również jedynym zaprzeczeniem doktryny Franzena: "Żeby pisać o społeczeństwie, trzeba do niego dołączyć” (esej w Harper’s z roku 1996, gdzie pisarz przeprowadził analizę przyszłości powieści amerykańskiej). Trudno oprzeć się wrażeniu zupełnego braku realizmu - i tym samym wiarygodności - w wydarzeniach litewskich.

   Franzen przyznaje w wywiadach (np. dla Esquire), że podczas pisania Korekt wykorzystał swoje własne doświadczenia rodzinne. Jego ojciec miał chorobę Alzheimera, o czym zresztą Franzen napisał w artykule dla The New Yorker, gdzie regularnie ukazują się jego felietony. Poza tym Jonathan był najmłodszym z trójki rodzeństwa, a ponieważ każde z nich miało silną osobowość, w rodzinie panowało wieczne napięcie. 

   Korekty różnią się bardzo od poprzednich powieści Franzena, ktore były powieściami o wartkiej, dokładnie przemyślanej akcji. Tutaj przemyślane jest ukazanie odcieni uczuć członków pewnej tradycyjnej amerykańskiej rodziny, która jako całość poniosła porażkę.

   Franzen otrzymał za Korekty National Book Award w 2001. Książka była też nominowana do nagrody Pulitzera. To dla niektórych rekomendacja. Może chociaż ten argument przemówi do polskich wydawców?

* Pod koniec 2004 roku ukazał się przekład The Corrections autorstwa A. Nakoniecznika i J. Garbarek, wyd. Świat Książki; polski tytuł: Korekty (dop. red.)


{jos_sb_discuss:8}

Komentarze (1)

Zapisz się do RRS feed tego komentarza

Pokaz/Ukryj Komentarze

Napisz Komentarz

mniejsze | większe

Powered by Azrul's Jom Comment for Joomla!
busy
 
}

info dla autorów

Szanowny Autorze, zapraszamy do współpracy z magazynem pinezka.pl. 
> Tutaj znajdziesz informację < dotyczącą warunków publikacji tekstów oraz współpracy z nami. 

Info i kontakt


 

Kontakt:  
{
logowanie dostępne tylko dla członków redakcji Pinezka.pl